Pozitivna BiH: Prezentiran ogledni SASE Islamic Index sa deset kompanija

0
6

ik1Sarajevo  ̶   Direktor Sarajevske berze Tarik Kurbegović i član Komisije za vrijednosne papire FBiH Matej Živković održali su danas prezentaciju o uvođenju Islamskog indexa na SASE, u okviru dvodnevne konferencije “Islamska ekonomija i razvoj finansija”, održane u Gazi Husrev-begovoj biblioteci u Sarajevu.

Kratak pregled globalnog islamskog finansijskog tržišta, njegovog razvoja i pojave institucija, te proizvoda i geografske rasprostranjenosti, izložio je Živković, osvrćući se na trenutno stanje, prikazano kroz statističke pokazatelje.

– Od ranih 2000-tih globalno islamsko tržište kapitala je raslo i po dubini i po veličini u raznim zemljama sa velikim brojem subjekata koji su prikupljali odnosno plasirali kapital u skladu sa islamskim principima – rekao je Živković koji govorio i o trenutnom stanji na bh. finansijskom tržištu. Prezentirao je grafikone koji pokazuju da je bh. finansijsko tržište po svojoj prirodi izrazito bankocentrično i nema dovoljno razuđenu strukturu posredničke industrije, pa je u tom smislu nedovoljno razvijeno.

Govoreći općenito o investicionim institucijama u BiH, izlagači su podsjetili da se početak razvoja fondovske industrije (ne uzimajući u obzir investicijske fondove koji su nastali u okviru privatizacijskog procesa početkom 2000-tih) u BiH se podudario sa početkom globalne krize, te je zaustavljen.

Razvoj drugih institucionalnih investitora i njihove aktivnosti u plasiranju prikupljenih sredstava je takođe ili zaustavljen (osiguranja) ili pak nije ni otpočet (penzioni fondovi).

Banke kao učesnici na tržištu su prisutne prije svega kao kupci državnog duga, a individualna domaća potražnja većinom je usmjerena na čuvanje viškova sredstava u bankama, što ne predstavlja dovoljno snažan niti stabilan izvor investicijske potražnje.

– U BiH ne postoji osiguranje koje posluje na islamskim principima (takaful), isto tako ne postoje ni investicijski fondovi koji ulažu u skladu sa šerijatskim ograničenjima. Jedno društvo za upravljanje investicijskim fondovima 2010. je pokrenulo postupak za osnivanja fonda koji bi poslovao u skladu sa islamskim normama, ali do osnivanja nije došlo – podatak je iznesen tokom prezentacije.

Obzirom da se na berzama ne trguje samo dionicama kompanija koje posluju u skladu sa šerijatskim normama, vremenom su izgrađivani elementi islamskog tržišta kapitala kako bi investitori mogli ulagati efikasno u veliki set equity imovine širom svijeta.

Kao rezultat sve veće tražnje za islamski prihvatljivom equity imovinom došlo je do kreiranja i pojave novog proizvoda – tržišnih indeksa koji su sačinjeni od kompanija koje posluju u skladu sa šerijatskim normama.

Direktor SASE Tarik Kurbegović je istakao da se prilikom kreiranja oglednog islamskog indexa na SASE koristila FTSE metodologija, odnosno utvrđivanje usklađenosti sa islamskim normama.

– Iako su metodološke prakse donekle različite, svi islamski indeksi slijede isti proces selekcije dionica koji se zove stock screening. U osnovi se radi o dvostepenom procesu, odnosno pregledu usaglašenosti sa tzv. kvalitativnim i kvantitativnim kriterijima, gdje se u prvom (kvalitativnom) stepenu pregleda vrsta djelatnosti kojom se kompanija bavi, a u drugom njena finansijska struktura, odnosno određeni finansijski odnosi –  pojasnio je  Kurbegović.

Pristup korišten u izradi oglednog SASE Islamic Indexa, u ovom trenutku i za ove potrebe, bio je baziran na „screening-u“ kompanija iz sastava SASX-10.

Nakon isključivanja kompanija koje nisu prošle prvi proces, dakle onih koje se bave nedozvoljenim aktivnostima, rađen je screening kompanija sa aspekta kvantitativnih kriterija, a koje su bile „slijedeće“ po rangu općih kriterija SASX-10, a to su kriteriji likvidnosti i kriterij tržišne kapitalizacije.

Kompanije koje su prošle oba koraka uključene su u novi, ogledni index.

– Treba imati na umu da je ovo ogledni index koji je urađen samo u okviru razmatranja mogućnosti kreiranja i uvođenja islamskog indeksa na SASE. U tom cilju smo ovom prilikom prezentirali ogledni primjer sastavljanja i izračunavanja takvog indeksa. Sarajevska berza će u narednom periodu izvršiti dodatne analize radi donošenja odluke o ulasku u projekat uvođenja islamskog indeksa na sase, a u tom slučaju predmetom screening-a bi bile sve dionice listirane na trgovanju na SASE u datom momentu – naglasio je Kurbegović.

Inače, Sarajevska berza podržala je rad predstojeće Konferencije u organizaciji Evropskog udruženja za islamsku ekonomiju, bankarstvo i finansije – Sarajevo, te Centra islamske ekonomije, bankarstva i finansija Ekonomskog fakulteta u Sarajevu, kao jedine konferencije u oblasti islamske ekonomije i finansija u ovom dijelu Evrope.

Tokom konferencije, koja je ocijenjena veoma uspješnom, tretirana su pitanja islamskog bankarstva, ekonomije, finansija, sa posebnim naglaskom na islamske obveznice, tzv. “sukuk”.

Učestvovalo je više od 60 predavača iz više od 20 zemalja i prezentirano je više od 30 radova, saopćeno je iz SASE.

(Fena)



Bosna PRESS pratite putem Facebook | Twitter | Android| iPhone

Stavovi iznešeni u ovom tekstu su autorovi i moguće je da isti ne predstavljaju stavove naše redakcije.
Komentari su vlastita mišljenja autora i redakcija zadržava pravo brisanja vulgarnih i uvredljivih komentara.

OSTAVITI ODGOVOR

Molimo unesite komentar!
Ovdje unesite svoje ime